Breukvlakken

Voortdurend onbehagen - Studiedag Psychoanalyse & Cultuur
2025-11-08 10:00 - 16:45 (Europe/Amsterdam) | Stichting Hart, Kleine Houtweg 18, Haarlem, 2012 CH
De Belgische-Nederlandse Stichting Psychoanalyse & Cultuur werd opgericht in 1990. Ze stelt zich tot doel de psychoanalyse in de cultuur te doen leven en een positieve wisselwerking tussen psychoanalyse, filosofie, kunst en wetenschap te bevorderen.

Psychoanalyse & Cultuur Studiedag 2025
Datum: zaterdag 8 november 2025 | 10.00 – 16.45 uur
Locatie: Stichting Hart | Kleine Houtweg 18 | 2012 CH | Haarlem
Inschrijving: zie website Psychoanalyse & Cultuur

Programma
10.00 uur | ontvangst
10.25 uur welkomstwoord door Trees Traversier
10.30 – 11.15 uur | Jos de Kroon | Zelfcreatie als tegengif van het onbehagen
11.15 – 12.00 uur | Simone Logtenberg | ‘Beste John, het ligt niet aan de vrouwen’.
Over de fuik en uitweg van dader-slachtofferdynamiek
12.00 – 12.45 uur | Marc De Kesel | Sexy onbehagen: reflecties over Freuds
futuristische blik
12.45 uur | lunch
14.30 – 15.15 uur | Emy Koopman | Wie verdraagt de vernedering?
Over mannelijkheid, afweer en het verlangen naar de moederborst
15.20 – 15.50 uur | Peter Verstraten | Introductie op Films van Mijke de Jong via filmfragmenten
15.50 – 16.45 uur | interview met filmmaakster Mijke de Jong door Peter Verstraten
16.45 uur | afsluitende borrel

Download de flyer met het programma.

Thema-avond: Het creatieve proces (met Oek de Jong en Christien Brinkgreve)
2025-11-13 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken — CREATIVITEIT | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Bijeenkomst donderdag 13 november 2025
Het creatieve proces
Sprekers:
Oek de Jong
Christien Brinkgreve
Tafelgast:
Johan Schokker
Moderator:
Koen Hilberdink
Op de eerste avond in het seizoen 2025/26 met thema-avonden wordt het creatieve proces onder de loep genomen.
‘Zeg maar alles wat u te binnen schiet’, zegt de psychoanalyticus tegen zijn client. Dit klinkt eenvoudig, maar vrije associatie blijkt in de praktijk moeilijk. De client moet immers toelaten dat het onbewuste naar boven komt, zonder het te kunnen controleren. Er is een delicate balans nodig tussen loslaten en concentratie, tussen overgave en reflectie. Deze paradox van de vrije associatie vertoont opvallende gelijkenis met het creatieve proces. Ook kunstenaars beschrijven hoe ze moeten leren vertrouwen op wat ‘vanzelf’ opkomt, terwijl ze tegelijkertijd vakmanschap en discipline nodig hebben om niet doof te blijven voor deze impulsen en om er op een kunstzinnige manier vorm aan te geven. Hoe ontstaat dit creatieve proces? Onder welke condities komt het tot bloei? Wat blokkeert het? Welke rol spelen angst en zelfcensuur? En hoe verhouden zich in dit proces de bewuste vaardigheden tot de onbewuste inspiratie? Christien Brinkgreve en Oek de Jong onderzoeken samen de mysteries van het creatieve proces. Koen Hilberdink treedt op als moderator.
Over de sprekers van donderdagavond 13 november 2025:
Oek de Jong is een veelgelezen en veelvuldig bekroond romanschrijver en essayist. Hij heeft grote interesse voor het creatieve proces, met name voor de werking van het onbewuste, het geheugen en de herinnering bij het schrijven. Romanschrijven is voor hem bij uitstek verkenning van de menselijke binnenwereld en intimiteit. In zijn essay Wat alleen de roman kan zeggen beschouwt hij dit als de grote kracht van de roman in tijden van dominante beeldcultuur. Zijn laatste publicaties: Zwarte schuur (2019, roman, Librisnominatie, Boekenbonprijs), Het glanzend zwart van mosselen. Autobiografie Essay Reisverhaal Cultuurkritiek 1980-2020 (2020, verzamelde essays), De magie van het beeld (2021, essay over beeldende kunst), Man zonder rijbewijs (2022, roman, Librisnominatie).
Christien Brinkgreve is emeritus hoogleraar sociale wetenschappen, schrijver en bestuurslid van de Stichting Breukvlakken. Naast haar academische werk schrijft zij voor een breder publiek. Centraal staan thema’s als intieme relaties (tussen mannen en vrouwen, ouders en kinderen), het omgaan met emoties, zelfkennis en de impact van maatschappelijke veranderingen op gezins- en machtsverhoudingen. Haar boek Beladen huis vindt grote weerklank.
Johan Schokker is psycholoog en lid van de Werkgroep Lacaniaanse Psychoanalyse – Initiatief Amsterdam van NLS. Hij schreef Extimiteit: Jacques Lacans terugkeer naar Freud. Sinds de oprichting is hij bestuurslid van de Stichting Breukvlakken.
Koen Hilberdink is biograaf en bestuurslid van de Stichting Breukvlakken. Hij promoveerde op Ik ben een vreemdeling. Ik sta apart. Een biografie van Paul Rodenko (2000). Daarna verschenen van zijn hand biografieën van dichter Hans Lodeizen en uitgever Johan Polak. Recent verscheen Strijd om de ziel. Het leven van P.C. Kuiper (1919–2002) in de psychiatrie. Met Wiljan van den Akker bezorgde hij onlangs Werkversies van ‘Op weg naar het einde’ uit het archief van J.B.W. Polak. Thans werkt hij aan een biografie van dichter en psychiater Rutger Kopland, pseudoniem van Rudi van den Hoofdakker.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 thema-avonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!

Breukvlakken thema-avonden in Perdu
Sinds 2020 organiseert Breukvlakken samen met de stichting Literair Theater Perdu vier thema-avonden per seizoen waarin de blik voorbij de waan van de dag wordt gericht op onze maatschappij en hoe we individueel en gezamenlijk onze omgeving vormgeven. Dit jaar draaien de thema-avonden rond Creativiteit.
Creativiteit is uitgegroeid tot een van de meest gewaardeerde vermogens van onze tijd. We onderzoeken hoe de scheppende krachten van de mens een tegenwicht kunnen vormen tegen de destructieve krachten die, zowel in de wereldpolitiek als in het binnenlands beleid, de boventoon voeren. Hoe vindt creativiteit haar weg, hoe werkt dit proces? Hoe is deze potentie te ontwikkelen? En wat heeft de psychoanalyse over creativiteit te zeggen?
De vier avonden vormen een zoektocht reikend van het individuele tot het collectieve, van het persoonlijke proces naar creativiteit als maatschappelijke kracht. We bekijken creativiteit zowel als een artistieke vorm van zelfexpressie, als een manier om de destructieve krachten van een trauma te temperen en als een manier om verzet vorm te geven.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Redactieraad: Christien Brinkgreve, Martijn van Dijk, Martine Groen, Koen Hilberdink, Ruben Ing, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels, Carla Tjon, Romy Day Winkel, Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Literair Theater Perdu. En wordt ondersteund door het Lira Fonds en de Stichting Psychoanalytische Fondsen..

Illustratie bovenaan: © Martine Groen

de Biografie in Psychoanalyse: Vergeet de trieste dagen — David Simons (1904-1998)
2025-12-11 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken de Biografie in Psychoanalyse | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Zou je eindelijk wel eens wat meer willen weten over het samenstellen van een biografie? Of over hoe je een leven in retrospectief kunt (psycho)analyseren? Ver voorbij het vluchtige van Social Media is er tijdens de Biografie in Psychoanalyse rust, tijd en expertise om naar het leven te kijken. Wie weet doe je wel ideeën op voor je eigen bestaan.
Ben je nieuwsgierig geworden, kom dan naar de serie biografie-avonden die Breukvlakken organiseert in Perdu.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 11 december 2025
Op de tweede avond in het seizoen 2025/26 van de succesvolle reeks de Biografie in Psychoanalyse ligt de jurist David Simons op de divan. Hinke Piersma spreekt over haar biografie Vergeet de trieste dagen… De tweestrijd van een Nederlandse zionist, (Querido, 2024).

De Joodse jurist David Simons (1904-1998) bewoog zich zijn hele leven ogenschijnlijk moeiteloos tussen twee werelden. Hij maakte vóór de Tweede Wereldoorlog carrière in een niet-Joodse omgeving, daarbuiten zette hij zich, gedreven door zionistische idealen, in voor de Joodse gemeenschap. Met zijn gezin overleefde hij de Duitse bezetting onder bescherming van het departement van Binnenlandse Zaken. In 1945 pakte hij zijn vooroorlogse leven weer op. ‘Vergeet de trieste dagen…’ schreef hij in maart 1945 aan zijn zuster in Engeland. In plaats van uren over de oorlog te praten, wilde hij vooruitkijken. Maar de verdrietige dagen van vervolging en verlies lieten zich niet wegwensen. Hij gaf weinig prijs over zijn innerlijk leven en liet zich zelden uit de tent lokken. Zijn echtgenote Ida, pianiste en schrijfster, leed eronder en ook buiten de intimiteit van het eigen gezin was de oorlog nooit ver weg.
Sprekers
Biograaf: Hinke Piersma
Analyticus: Martine Groen
Moderator: Annelies van Hees
Breukvlakken organiseert sinds 2017 samen met de stichting Psychoanalyse & Cultuur ieder seizoen 4 avonden onder de titel de Biografie in Psychoanalyse. Biografieën worden gezien en besproken als één van de vele culturele uitingen waarin beschreven wordt hoe mensen zich verbinden met hun eigen geschiedenis en met hun naasten. Biografen en psychoanalytici delen een interesse in levensgeschiedenissen. Zij spreken onder leiding van een moderator vanuit hun eigen expertise over een recent verschenen biografie. Zij kijken niet alleen verschillend naar het in de biografie beschreven leven, ze vullen elkaar ook aan. Dat levert stof op voor het interessante gesprek waarmee de avonden afsluiten.
Over de sprekers van donderdagavond 11 december 2025:
Hinke Piersma is historicus en hoofd van de afdeling Onderzoek en adjunct-directeur bij het Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies (NIOD). Ze promoveerde in 2005 op haar proefschrift De drie van Breda. Duitse oorlogsmisdadigers in Nederlandse gevangenschap 1945-1989. Ze publiceerde later Zussen, het verhaal van een familie die tijdens de Tweede Wereldoorlog uiteenviel en Op eigen gezag. Politieverzet in oorlogstijd.
Martine Groen is psychotherapeut en bestuurslid van Stichting Breukvlakken. Ze werkte jarenlang in de vrouwenhulpverlening en is onder andere auteur (met Justine van Lawick) van Intieme oorlog. Ze organiseerde onder andere in 2017 het grote weekendsymposium Woorden Breken met de KNAW en de OBA en in 2025 het programma Genderfluïdity in het Huis van de Psychoanalyse op het Olympiaplein. Ze werkt als beeldend kunstenaar en treedt regelmatig op als moderator, of als analyticus-van-dienst in de serie de Biografie in Psychoanalyse.
Annelies van Hees was in haar werkzame leven hoofddocent Scandinavische letterkunde en vertaalt sindsdien poëzie en filosofie. Zij is bestuurslid van de Stichting Psychoanalyse en Cultuur.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 biografieavonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!
Biografieën Project in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Wat:
Een jaarlijks terugkerende serie avonden over biografieën, de corebusiness van de psychoanalyse.
Wat kun je verwachten:
Tijdens de avonden wordt een biografie gepresenteerd door de schrijver/ster, een psychoanalytische voordracht over de biografie of de geportretteerde gehouden waarna biograaf en psychoanalyticus met elkaar in gesprek gaan.
De redactieraad van het programma bestaat uit:
Christien Brinkgreve, Martine Groen, Annelies van Hees, Koen Hilberdink, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels en Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Psychoanalyse en Cultuur. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Thema-avond: Destructieve en creatieve krachten op individueel en gezinsniveau
2026-01-22 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken — CREATIVITEIT | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Sinds 2020 organiseert Breukvlakken samen met de stichting Literair Theater Perdu vier thema-avonden per seizoen waarin de blik voorbij de waan van de dag wordt gericht op onze maatschappij en hoe we individueel en gezamenlijk onze omgeving vormgeven. Dit jaar draaien de thema-avonden rond Creativiteit.
Creativiteit is uitgegroeid tot een van de meest gewaardeerde vermogens van onze tijd. We onderzoeken hoe de scheppende krachten van de mens een tegenwicht kunnen vormen tegen de destructieve krachten die, zowel in de wereldpolitiek als in het binnenlands beleid, de boventoon voeren. Hoe vindt creativiteit haar weg, hoe werkt dit proces? Hoe is deze potentie te ontwikkelen? En wat heeft de psychoanalyse over creativiteit te zeggen?
De vier avonden vormen een zoektocht reikend van het individuele tot het collectieve, van het persoonlijke proces naar creativiteit als maatschappelijke kracht. We bekijken creativiteit zowel als een artistieke vorm van zelfexpressie, als een manier om de destructieve krachten van een trauma te temperen en als een manier om verzet vorm te geven.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 22 januari 2026
Destructieve en creatieve krachten op individueel en gezinsniveau
Sprekers:
Forugh Karimi
Martine Groen
Jan Swinkels
Op de tweede avond in het seizoen 2025/26 met thema-avonden worden destructieve en creatieve krachten onder de loep genomen.
Van het individuele creatieve proces verbreden we ons blikveld naar het gezin en de intieme relaties waarin we opgroeien. De psychoanalyse toont ons in de mens allerlei facetten van de schade van destructieve krachten. Maar er is ook de verbazingwekkende veerkracht die slachtoffers aan de dag kunnen leggen om hun trauma’s leefbaar te maken. De avond concentreert zich op haat en geweld tegen vrouwen. Het thema waar Martine Groen zich al 50 jaar mee bezig houdt.
Er worden fragmenten vertoond van de documentaire ‘Jij bent de Baas’ van Team Kim. Kim van Laar, zelf slachtoffer van kindermishandeling, heeft dit team gevormd om het taboe op het onderwerp te doorbreken en voorlichting te geven aan kinderen en jongeren. Dit feit alleen al is een voorbeeld van het inslaan van een of andere creatieve weg als antwoord op een traumatische ervaring.
Deze avond onderzoeken Martine Groen en Jan Swinkels in samenspel met Forugh Karimi de creatieve krachten van de slachtoffers. Zij tonen die kracht aan de hand van de vertoonde fragmenten. Zij stellen vragen als: hoe kan creativiteit ingezet worden om een overlevingsstrategie te ontwikkelen, of een vorm van verzet? Wat is er nodig om destructieve patronen te doorbreken en nieuwe wegen te vinden?
Over de sprekers van donderdagavond 22 januari 2026:
Martine Groen is psychotherapeut en bestuurslid van Stichting Breukvlakken. Ze werkte jarenlang in de vrouwenhulpverlening en is onder andere auteur (met Justine van Lawick) van Intieme oorlog. Ze organiseerde in 2017 het grote weekendsymposium Woorden Breken met de KNAW en de OBA en in 2025 het programma Genderfluïdity in het Huis van de Psychoanalyse op het Olympiaplein. Daarnaast werkt ze als beeldend kunstenaar.
Forugh Karimi is romanschrijver en psychiater. Ze publiceerde De moeders van Mahipar (2022) en In mijn ogen draag ik wolken (2025). Ze publiceert regelmatig over culturele diversiteit in de geestelijke gezondheidszorg.
Jan Swinkels is psychiater/psychotherapeut en emeritus hoogleraar psychiatrie. Hij is sinds 2017 voorzitter van de Stichting Breukvlakken.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 thema-avonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!

Breukvlakken thema-avonden in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Redactieraad: Christien Brinkgreve, Martijn van Dijk, Martine Groen, Koen Hilberdink, Ruben Ing, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels, Carla Tjon, Romy Day Winkel, Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Literair Theater Perdu. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Illustratie bovenaan: © Martine Groen

de Biografie in Psychoanalyse: Vleugelman, Godfried Bomans (1913-1971)
2026-02-19 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken de Biografie in Psychoanalyse | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Zou je eindelijk wel eens wat meer willen weten over het samenstellen van een biografie? Of over hoe je een leven in retrospectief kunt (psycho)analyseren? Ver voorbij het vluchtige van Social Media is er tijdens de Biografie in Psychoanalyse rust, tijd en expertise om naar het leven te kijken. Wie weet doe je wel ideeën op voor je eigen bestaan.
Ben je nieuwsgierig geworden, kom dan naar de serie biografie-avonden die Breukvlakken organiseert in Perdu.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 19 februari 2026
Op de derde avond in het seizoen 2025/26 van de succesvolle reeks de Biografie in Psychoanalyse ligt de schrijver Godfried Bomans op de divan. Gé Vaartjes spreekt over zijn biografie Vleugelman, Godfried Bomans 1913-1971 (Querido, 2025).

Bomans had vele talenten en werd enorm bewonderd. Nog steeds wordt zijn naam vol ontzag genoemd. Toch was hij bovenal onzeker, moeilijk te doorgronden en in diepste wezen eenzaam. Hij was nauwelijks in staat de alledaagse werkelijkheid te dragen en probeerde haar kleur te geven en zo te vervormen tot een voor hem acceptabele realiteit. Met zijn fantasie gaf hij het leven vleugels. Bomans vocht levenslang tegen zijn angsten, hij probeerde bescherming te vinden bij een paar goede vrienden en had vele vrouwen. Hij was rusteloos, twijfelde aan alles en vooral zichzelf, maar desondanks wist hij de problemen van zijn tijd scherp te duiden.
Sprekers
Biograaf: Gé Vaartjes
Analyticus: Marly Horsch
Moderator: Maaike Meijer
Breukvlakken organiseert sinds 2017 samen met de stichting Psychoanalyse & Cultuur ieder seizoen 4 avonden onder de titel de Biografie in Psychoanalyse. Biografieën worden gezien en besproken als één van de vele culturele uitingen waarin beschreven wordt hoe mensen zich verbinden met hun eigen geschiedenis en met hun naasten. Biografen en psychoanalytici delen een interesse in levensgeschiedenissen. Zij spreken onder leiding van een moderator vanuit hun eigen expertise over een recent verschenen biografie. Zij kijken niet alleen verschillend naar het in de biografie beschreven leven, ze vullen elkaar ook aan. Dat levert stof op voor het interessante gesprek waarmee de avonden afsluiten.
Over de sprekers van donderdagavond 19 februari 2026:
Gé Vaartjes is neerlandicus. Hij was meer dan dertig jaar werkzaam in het middelbaar onderwijs, waarvan vele jaren op het Gymnasium Haganum te Den Haag. Onder auspiciën van de Erasmus Universiteit gaf hij colleges over Nederlandse en Europese literatuur. In 1999 verscheen zijn biografie over Herman de Man en in 2010 promoveerde hij op de biografie van Top Naeff (Rebel & dame). Vaartjes is redacteur van de Couperus Cahiers en schrijft recensies voor de Volkskrant.
Marly Horsch is psychoanalyticus, psychotherapeut, opleider, supervisor en docent bij de NPaV. Haar aandacht richt zich op het lichaam, seksualiteit en vrouwelijkheid. Vorig seizoen was ze psychoanalytica-van-dienst voor de Biografie in Psychoanalyse waar ze het leven van Betje Wolff besprak vanuit feministisch perspectief.
Maaike Meijer is emeritus hoogleraar genderstudies, biograaf en publicist. Zij schreef over literatuur, populaire cultuur, feminisme en gendertheorie. In 2011 verscheen haar biografie van M. Vasalis (genomineerd voor de Gouden Uil en Biografieprijs) en in 2018 die van F. Harmsen van Beek (genomineerd voor de Biografieprijs en shortlist Bookspot Literatuurprijs). In 2023 verscheen Radeloze helden. De verbeelding van mannelijkheid in literatuur en film. Thans werkt zij aan een biografie van Doeschka Meijsing.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 biografieavonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!
Biografieën Project in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Wat:
Een jaarlijks terugkerende serie avonden over biografieën, de corebusiness van de psychoanalyse.
Wat kun je verwachten:
Tijdens de avonden wordt een biografie gepresenteerd door de schrijver/ster, een psychoanalytische voordracht over de biografie of de geportretteerde gehouden waarna biograaf en psychoanalyticus met elkaar in gesprek gaan.
De redactieraad van het programma bestaat uit:
Christien Brinkgreve, Martine Groen, Annelies van Hees, Koen Hilberdink, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels en Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Psychoanalyse en Cultuur. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Thema-avond: Destructieve en creatieve krachten in de samenleving
2026-03-19 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken — CREATIVITEIT | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Sinds 2020 organiseert Breukvlakken samen met de stichting Literair Theater Perdu vier thema-avonden per seizoen waarin de blik voorbij de waan van de dag wordt gericht op onze maatschappij en hoe we individueel en gezamenlijk onze omgeving vormgeven. Dit jaar draaien de thema-avonden rond Creativiteit.
Creativiteit is uitgegroeid tot een van de meest gewaardeerde vermogens van onze tijd. We onderzoeken hoe de scheppende krachten van de mens een tegenwicht kunnen vormen tegen de destructieve krachten die, zowel in de wereldpolitiek als in het binnenlands beleid, de boventoon voeren. Hoe vindt creativiteit haar weg, hoe werkt dit proces? Hoe is deze potentie te ontwikkelen? En wat heeft de psychoanalyse over creativiteit te zeggen?
De vier avonden vormen een zoektocht reikend van het individuele tot het collectieve, van het persoonlijke proces naar creativiteit als maatschappelijke kracht. We bekijken creativiteit zowel als een artistieke vorm van zelfexpressie, als een manier om de destructieve krachten van een trauma te temperen en als een manier om verzet vorm te geven.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 19 maart 2026
Destructieve en creatieve krachten in de samenleving
Sprekers:
Christien Brinkgreve
Colet van der Ven
Dichter (nadere informatie volgt)
Op de derde avond in het seizoen 2025/26 met thema-avonden worden opnieuw destructieve en creatieve krachten onder de loep genomen.
Freud herkende de sterke bron van agressiviteit in de mens, niet alleen gericht tegen anderen, maar ook tegen onszelf. Hij stelt dat de beschaving voortdurend moet worstelen met de destructieve impulsen van individuen.
Naast deze agressiviteit is binnen de psychoanalyse ook aandacht voor de levensdrift als vormende kracht. Hoe zijn deze tegengestelde krachten werkzaam in onze samenleving? Hoe krijgen constructieve krachten weer de overhand wanneer destructieve patronen dominant worden? Wat is het gevaar als mensen – individueel of collectief – het contact verliezen met zichzelf en anderen en zich verliezen in hun agressiviteit?
Deze avond onderzoekt Christien Brinkgreve samen met Colet van der Ven hoe we condities kunnen scheppen die uitnodigen tot verbondenheid en die tegenwicht kunnen bieden aan de destructieve krachten van ons huidige tijdsgewricht.
Over de sprekers van donderdagavond 19 maart 2026:
Colet van der Ven is journalist en schrijver. Daarnaast is zij therapeut en voert praktijk aan huis. Zij presenteerde voor radio en televisie en schreef voor verschillende landelijke dag- en weekbladen. Ze publiceerde een tiental boeken waaronder: Het kwaad en ik, over de wortels van geweld, Bevochten leven, verhalen over moed, veerkracht en vitaliteit, Slagschaduwen, over de doorwerking van kolonisatie en slavernij, Onzichtbare levens, over hiv en aids in de marge van de samenleving wereldwijd.
Christien Brinkgreve is emeritus hoogleraar sociale wetenschappen, schrijver en bestuurslid van de Stichting Breukvlakken. Naast haar academische werk schrijft zij voor een breder publiek. Centraal staan thema’s als intieme relaties (tussen mannen en vrouwen, ouders en kinderen), het omgaan met emoties, zelfkennis en de impact van maatschappelijke veranderingen op gezins- en machtsverhoudingen. Haar boek Beladen huis vindt grote weerklank.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 thema-avonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!

Breukvlakken thema-avonden in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Redactieraad: Christien Brinkgreve, Martijn van Dijk, Martine Groen, Koen Hilberdink, Ruben Ing, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels, Carla Tjon, Romy Day Winkel, Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Literair Theater Perdu. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Illustratie bovenaan: © Martine Groen

de Biografie in Psychoanalyse: Het vertroebelde oog, het onbegrepen leven van Greet Hofmans
2026-04-16 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken de Biografie in Psychoanalyse | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Zou je eindelijk wel eens wat meer willen weten over het samenstellen van een biografie? Of over hoe je een leven in retrospectief kunt (psycho)analyseren? Ver voorbij het vluchtige van Social Media is er tijdens de Biografie in Psychoanalyse rust, tijd en expertise om naar het leven te kijken. Wie weet doe je wel ideeën op voor je eigen bestaan.
Ben je nieuwsgierig geworden, kom dan naar de serie biografie-avonden die Breukvlakken organiseert in Perdu.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 16 april 2026
Op de vierde en laatste avond in het seizoen 2025/26 van de succesvolle reeks de Biografie in Psychoanalyse ligt de alternatieve genezeres Greet Hofmans op de divan. Han van Bree spreekt over zijn biografie Het vertroebelde oog, het onbegrepen leven van Greet Hofmans (Spectrumboeken, 2025).

Greet Hofmans was in 1956 maandenlang wereldnieuws. Overal verschenen artikelen over de ‘gebedsgenezeres’ die het huwelijk van het Nederlandse koningspaar zo ernstig had verstoord dat een echtscheiding dreigde. Hofmans zou koningin Juliana hebben behekst en gevaarlijke pacifistische denkbeelden hebben ingefluisterd. De ophef leidde ertoe dat Juliana alle banden met Hofmans moest verbreken. Achteraf bleek prins Bernhard verantwoordelijk voor de demonisering van Hofmans, die als een ‘Raspoetin’ de geschiedenisboeken inging. Hofmans zelf heeft zich daarna nooit in het openbaar uitgelaten over wat ‘de affaire Hofmans’ is gaan heten.
Sprekers
Biograaf: Han van Bree
Analyticus: Rolien van Mechelen
Moderator: Koen Hilberdink
Breukvlakken organiseert sinds 2017 samen met de stichting Psychoanalyse & Cultuur ieder seizoen 4 avonden onder de titel de Biografie in Psychoanalyse. Biografieën worden gezien en besproken als één van de vele culturele uitingen waarin beschreven wordt hoe mensen zich verbinden met hun eigen geschiedenis en met hun naasten. Biografen en psychoanalytici delen een interesse in levensgeschiedenissen. Zij spreken onder leiding van een moderator vanuit hun eigen expertise over een recent verschenen biografie. Zij kijken niet alleen verschillend naar het in de biografie beschreven leven, ze vullen elkaar ook aan. Dat levert stof op voor het interessante gesprek waarmee de avonden afsluiten.
Over de sprekers van donderdagavond 16 april 2026:
Han van Bree studeerde geschiedenis in Utrecht en Gent en specialiseerde zich op het Nederlandse koningshuis. Voor de NOS maakte hij over koningin Juliana, prins Bernhard en prins Claus diverse documentaires die werden uitgezonden in de weken na hun overlijden. In 2015 promoveerde hij in Leiden op De geest van het Oude Loo – Juliana en haar vriendenkring 1947-1957. Daarnaast schreef hij onder andere de bestseller Beatrix, koningin der Nederlanden en was hij van 1983 tot 2022 verantwoordelijk voor de reeks ‘Het aanzien van’.
Rolien van Mechelen is psychoanalyticus, psychotherapeut en klinisch psycholoog. In 2016 is zij medeoprichter van de Stichting Breukvlakken en tot op heden secretaris. Zij schreef onder andere Vrijmoedige Eigenaardigheden over de opleiding tot psychoanalyticus, is medeauteur van Dromen duiden, een nieuwe benadering en stelde het boek Freud in de Sofa samen, een serie bankportretten waarin collega analytici hun analysebank tonen.
Koen Hilberdink is biograaf en bestuurslid van de Stichting Breukvlakken. Hij promoveerde op Ik ben een vreemdeling. Ik sta apart. Een biografie van Paul Rodenko (2000). Daarna verschenen van zijn hand biografieën van dichter Hans Lodeizen en uitgever Johan Polak. Recent verscheen Strijd om de ziel. Het leven van P.C. Kuiper (1919–2002) in de psychiatrie. Met Wiljan van den Akker bezorgde hij onlangs Werkversies van ‘Op weg naar het einde’. Uit het archief van J.B.W. Polak. Thans werkt hij aan een biografie van dichter en psychiater Rutger Kopland, pseudoniem van Rudi van den Hoofdakker.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 biografieavonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!
Biografieën Project in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van de Biografie in Psychoanalyse 2025/26.

Wat:
Een jaarlijks terugkerende serie avonden over biografieën, de corebusiness van de psychoanalyse.
Wat kun je verwachten:
Tijdens de avonden wordt een biografie gepresenteerd door de schrijver/ster, een psychoanalytische voordracht over de biografie of de geportretteerde gehouden waarna biograaf en psychoanalyticus met elkaar in gesprek gaan.
De redactieraad van het programma bestaat uit:
Christien Brinkgreve, Martine Groen, Annelies van Hees, Koen Hilberdink, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels en Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Psychoanalyse en Cultuur. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Thema-avond: Creativiteit als verzet. Nieuwe vormen van samenwerking
2026-05-21 20:00 - 22:00 | Perdu, Kloveniersburgwal 86, Amsterdam, 1012 CZ
Breukvlakken — CREATIVITEIT | Perdu
Seizoen 2025 – 2026
Sinds 2020 organiseert Breukvlakken samen met de stichting Literair Theater Perdu vier thema-avonden per seizoen waarin de blik voorbij de waan van de dag wordt gericht op onze maatschappij en hoe we individueel en gezamenlijk onze omgeving vormgeven. Dit jaar draaien de thema-avonden rond Creativiteit.
Creativiteit is uitgegroeid tot een van de meest gewaardeerde vermogens van onze tijd. We onderzoeken hoe de scheppende krachten van de mens een tegenwicht kunnen vormen tegen de destructieve krachten die, zowel in de wereldpolitiek als in het binnenlands beleid, de boventoon voeren. Hoe vindt creativiteit haar weg, hoe werkt dit proces? Hoe is deze potentie te ontwikkelen? En wat heeft de psychoanalyse over creativiteit te zeggen?
De vier avonden vormen een zoektocht reikend van het individuele tot het collectieve, van het persoonlijke proces naar creativiteit als maatschappelijke kracht. We bekijken creativiteit zowel als een artistieke vorm van zelfexpressie, als een manier om de destructieve krachten van een trauma te temperen en als een manier om verzet vorm te geven.
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Bijeenkomst donderdag 21 mei 2026
Creativiteit als verzet. Nieuwe samenwerkingsvormen
Sprekers:
Eva Rovers
Albert Jan Kruiter
Johan Schokker
Op de vierde en laatste avond in het seizoen 2025/26 met thema-avonden worden creatief verzet en nieuwe samenwerkingsvormen onder de loep genomen.
We sluiten de reeks hoopvol af door het beeld van de kunstenaar in gevecht met zijn/haar muze te verlaten. Creativiteit kan ook juist vrijkomen in de ontmoeting met de ander – die brengt je immers op andere ideeën en kan je ook enthousiast maken. In een tijd van steeds verdergaande individualisering kan de meest verrassende creativiteit juist ontstaan wanneer mensen samenkomen: van buurtinitiatieven die verloederde plekken transformeren tot nieuwe vormen van democratische participatie.
Deze avond onderzoeken we voorbeelden van nieuwe samenwerkingsvormen en denken we na over innovatieve vormen van democratische participatie, zoals het idee van burgerraden. Kan de psychoanalyse ons iets vertellen over de basis die noodzakelijk is voor een sociale band?
In een tijd van polarisatie laten deze avond Eva Rovers en Albert Jan Kruiter zien dat een ander verhaal mogelijk is. Een verhaal waarin verschillen kunnen verbinden en leiden tot inspiratie en niet noodzakelijk tot conflict.
Over de sprekers van donderdagavond 21 mei 2026:
Eva Rovers is kunsthistorica en schreef de biografieën van Helene Kröller-Müller en Boudewijn Büch. Over het thema van de participerende democratie publiceerde ze Nu is het aan ons (2022) en recentelijk Waarom we politiek niet alleen aan politici kunnen overlaten (2025).
Albert Jan Kruiter is socioloog, publicist en mede-oprichter van het Instituut voor Publieke Waarden (IPW). Hij publiceerde Doen wat goed is. Pleidooi voor praktische wijsheid in het sociale domein (2020).
Johan Schokker is psycholoog en lid van de Werkgroep Lacaniaanse Psychoanalyse – Initiatief Amsterdam van NLS. Hij schreef Extimiteit: Jacques Lacan’s terugkeer naar Freud. Sinds de oprichting is hij bestuurslid van de stichting Breukvlakken.

Waar:
Literair Theater Perdu, Kloveniersburgwal 86, 1012 CZ Amsterdam

Hoe laat:
Inloop vanaf 19.30
Presentaties en nagesprek van 20:00 tot 22.00
Tot 22:30 kunt u onder het genot van een drankje napraten
Kaartverkoop voor aanwezigheid of livestream:
Stichting Perdu
Entree:
tickets (inclusief consumptiebon voor koffie/thee): € 19,95
65+pas/Stadspas en studenten € 13,50
Seizoenkaart voor de 4 thema-avonden: € 70,00
Livestream: € 10,-

Bestel Kaarten
Ook kaartverkoop aan de zaal!

Breukvlakken thema-avonden in Perdu
Download de flyer met het overzicht van het hele seizoen van CREATIVITEIT 2025/26.

Redactieraad: Christien Brinkgreve, Martijn van Dijk, Martine Groen, Koen Hilberdink, Ruben Ing, Marc de Kesel, Rolien van Mechelen, Johan Schokker, Jan Swinkels, Carla Tjon, Romy Day Winkel, Walter Wolfs.
Deze serie wordt georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met de Stichting Literair Theater Perdu. En wordt ondersteund door het Lira Fonds.

Illustratie bovenaan: © Martine Groen
