Breukvlakken de Biografie in Psychoanalyse | Spui 25 Amsterdam

Seizoen 2026 – 2027

Zou je eindelijk wel eens wat meer willen weten over het samenstellen van een biografie? Of over hoe je een leven in retrospectief kunt (psycho)analyseren? Ver voorbij het vluchtige van Social Media is er tijdens de Biografie in Psychoanalyse rust, tijd en expertise om naar het leven te kijken. Wie weet doe je wel ideeën op voor je eigen bestaan.

Bijeenkomst donderdagavond 29 oktober 2026

Op deze eerste avond in het seizoen 2026/27 van de succesvolle reeks de Biografie in Psychoanalyse ligt de radicale denker en publicist Geertruida Kapteyn-Muysken op de divan. Maite Karssenberg spreekt over haar biografie Dubbelleven — Geertruida Kapteyn-Muysken en haar rebelse levensfilosofie (De Arbeiderspers, 2026).

Dubbelleven is de wordingsgeschiedenis van de radicale denker en publicist Geertruida Kapteyn-Muysken, een vrouw tijdens het fin de siècle wier gevoelige natuur, ambitie en vrijheidsliefde botsten op de kooi van maatschappelijke verwachtingen. Kapteyn-Muysken is al jong vastbesloten ‘geen verknoeide mensenziel’ te worden. Ze wil studeren, schrijven en de wereld verbeteren. Als ze trouwt en moeder wordt is die vrijheid echter ver weg. In Londen en Zürich gaat ze deel uitmaken van internationale groepen idealisten, feministen en anarchisten – en hervindt ze zichzelf. Toch blijft het dubbelleven – zoals ze de combinatie van het leven als moeder en huisvrouw, met dat van publiek intellectueel zelf noemt – aldoor een uitdaging.

Maar dit is niet de enige betekenis van het ‘dubbelleven’ uit de titel van deze biografie. Het gaat ook om de menselijke strijd tussen de bewuste en onbewuste angsten en verlangens – en hoe de balans uit het lood kan slaan. Drie keer wordt Kapteyn-Muysken opgenomen in een psychiatrische kliniek. Twee keer herstelt ze van haar inzinking. Haar psychische worstelingen hebben bovendien een uitwerking op haar kinderen, haar oudste dochter Olga Fröbe-Kapteyn in het bijzonder, die Karssenberg meeneemt in haar portret. Dubbelleven is een levensverhaal gebaseerd op brieven, dagboeken, archiefonderzoek en publicaties, waarbij Karssenberg uitgebreid stilstaat bij de betekenis en complicaties van deze bronnen. Haar internationale zoektocht naar Kapteyn-Muysken is onderdeel van het verhaal.

Sprekers

Biograaf: Maite Karssenberg
Analyticus: Martine Groen
Moderator: Christien Brinkgreve

Biografie in psychoanalyse

De biograaf beschrijft het leven van de gebiografeerde, gebaseerd op feiten uit het leven, deze ordenend en interpreterend vanuit thema’s die deels ook opdoemen uit het materiaal. De psychoanalyticus stelt vragen over die thema’s (wat zegt de biografie over de gebiografeerde), en over mogelijke samenhangen tussen thema’s in het leven van de auteur en diens werk. De analyticus legt verbanden die de biograaf zelf soms ontgaan, dat maakt deze ontmoeting spannend en vaak verhelderend. Komende afleveringen: de biografie van Nanne Tepper door Lodewijk Verduin, de biografie van Renate Dorrestein door Iris Pronk en de biografie van Frank Martinus Arion door Mineke de Vries (binnenkort online).

Over de sprekers van donderdagavond 29 oktober 2026:

Maite Karssenberg is schrijver en historicus en programmamaker bij SPUI25. Ze schrijft voor verschillende tijdschriften en publiceerde in 2018 haar debuut Snijpunt Isfahan (Querido Fosfor). Haar nieuwe boek, Dubbelleven, een intieme biografie van vrijdenker en publicist Geertruida Kapteyn-Muysken, verscheen in mei 2026 bij de Arbeiderspers. Het werd lovend ontvangen en genomineerd voor de Libris Geschiedenis Prijs en de Boekenbon Literatuurprijs.

Martine Groen is psychoanalytisch psychotherapeut en de oprichter van het Instituut voor Geschillen. Zij werkte tot aan haar pensionering als relatie- en gezinstherapeut en was lid van diverse beroepsverenigingen. Als specialist in het behandelen van posttraumatische stressstoornissen heeft zij gedurende tien jaar gewerkt in zogenaamde post-war situaties in voormalig Joegoslavië en ZuidAfrika. Op grond daarvan heeft Martine trainingen ontwikkeld voor professionals in het verwerken van geweld en het leren hanteren van conflicten.

Christien Brinkgreve is emeritus hoogleraar Sociale Wetenschappen. Ze schrijft over gedrag, gevoel en moraal en bekijkt deze in de context van de tijd, onderzoekt welke vaak verborgen eisen aan mensen worden gesteld en hoe oude patronen doorwerken in het heden. Haar laatste boek is de veelgeprezen memoir Beladen huis, die onder meer werd genomineerd voor de NS Publieksprijs.

Waar:
SPUI25,  Universiteit van Amsterdam, Spui 25-27 1012 WX Amsterdam

Wanneer:
Donderdagavond 29 oktober 2026

Hoe laat:
20.00 uur / Inloop vanaf 19.30

Aanmelden :
SPUI25

Toegang gratis!

Flyer

Volgt binnenkort.

Wat:
Een jaarlijks terugkerende serie over biografieën, de corebusiness van de psychoanalyse.

Wat kun je verwachten:
Tijdens de bijeenkomsten wordt een biografie gepresenteerd door de schrijver/ster, een psychoanalytische voordracht over de biografie of de geportretteerde gehouden waarna biograaf en psychoanalyticus met elkaar in gesprek gaan.

De avonden worden georganiseerd door de Stichting Breukvlakken in samenwerking met SPUI25.